Brechiadau firws syncytial anadlol (RSV)

Mae'r rhaglen frechu yn erbyn RSV yn ehangu unwaith eto. O 1af Medi 2026, bydd pobl rhwng 65 a 74 oed sydd ag un o'r cyflyrau iechyd a restrir isod yn gymwys i dderbyn y brechlyn RSV:

asthma nad yw’n cael ei reoli'n dda – asthma sy'n achosi symptomau’n aml
clefyd rhwystrol cronig yr ysgyfaint (COPD) – grŵp o gyflyrau'r ysgyfaint sy'n ei gwneud hi'n anodd anadlu
bronciectasis – cyflwr yr ysgyfaint lle mae'r llwybrau anadlu wedi'u difrodi ac yn cynhyrchu llawer o fwcws
ffibrosis systig – cyflwr genetig sy'n achosi mwcws trwchus yn yr ysgyfaint
ffibrosis rhyngstiol yr ysgyfaint – creithio ar yr ysgyfaint
niwmoconiosis – clefyd yr ysgyfaint a achosir gan anadlu mathau penodol o lwch
dysplasia broncho-pwlmonaidd – cyflwr hirdymor ar yr ysgyfaint sy’n dechrau mewn rhai babanod
system imiwnedd wan oherwydd salwch neu driniaeth feddygol

Mae hyn yn ychwanegol at oedolion 75 oed a hŷn, a phob preswylydd mewn cartrefi gofal i oedolion hŷn, sy'n parhau i fod yn gymwys os nad ydynt wedi cael y brechlyn.

Mae rhaglen frechu RSV yn ehangu. O 1af Ebrill 2026, bydd pobl 80 oed a throsodd, a phob preswylydd mewn cartrefi gofal i oedolion hŷn yn gymwys i dderbyn y brechlyn. Mae hyn yn ychwanegol at oedolion 75 oed a throsodd sy'n dal yn gymwys ar hyn o bryd os nad ydynt wedi derbyn y brechlyn.

Ers mis Medi 2024, mae menywod beichiog, rhwng 28 a 36 wythnos, a phobl rhwng 75 a 79 oed wedi cael cynnig brechlyn RSV i helpu i amddiffyn y rhai mwyaf agored i niwed rhag y firws syncytial anadlol (RSV), ar argymhelliad y JCVI (Cyd-bwyllgor ar Frechu ac Imiwneiddio). O 1af Ebrill 2026, bydd y brechlyn hwn yn cael ei gynnig i unigolion 80 oed a hŷn a hefyd i breswylwyr cartrefi gofal ar gyfer oedolion hŷn.

Mae RSV (firws syncytial anadlol) yn firws gaeaf cyffredin, y mae bron pob plentyn wedi'i gael erbyn iddynt fod yn ddwy oed. Mae'n gyffredin i blant hŷn ac oedolion gael y firws eto.

I'r rhan fwyaf o bobl, mae RSV yn achosi salwch ysgafn, fel peswch neu annwyd. Fodd bynnag, mae babanod o dan flwydd oed ac oedolion hŷn mewn perygl o fynd yn sâl iawn. Weithiau, mae angen i bobl sy'n mynd yn sâl o haint RSV fynd i'r ysbyty. Gall RSV fod yn fwy peryglus i rai pobl, yn enwedig y rhai â chyflyrau iechyd penodol. Gall hyd yn oed achosi marwolaeth.

Dangoswyd bod y brechlyn yn effeithiol iawn wrth amddiffyn oedolion hŷn rhag cael eu derbyn i'r ysbyty oherwydd y firws RSV. Mae canfyddiadau astudiaeth yn Lloegr yn dangos gostyngiad sylweddol yn nifer y derbyniadau i'r ysbyty oherwydd y firws RSV mewn oedolion 75 i 79 oed yn ystod tymor cyntaf y firws RSV yn dilyn gweithredu'r rhaglen.

Am ragor o wybodaeth am y brechlyn RSV, dilynwch y ddolen hon i wefan Iechyd Cyhoeddus Cymru.