Tîm MND gydag 'empathi rhagorol' yn ennill gwobr Dewis Cleifion Bae Abertawe

Er ei fod yn gyflwr cymharol brin – mae Clefyd Niwronau Modur (MND) yn effeithio ar tua saith o bob 100,000 o bobl yn y DU – mae bob amser yn angheuol ac yn aml yn cyfyngu'n ddifrifol ar yr hyn y gall pobl ei wneud.

Fodd bynnag, gyda'r gofal cywir, gellir helpu pobl i gael y gorau o fywyd er gwaethaf y cyfyngiadau hynny.

Ac ychydig sy'n fwy ymroddedig i gefnogi eu cleifion drwy gydol camau olaf eu taith na Thîm MND Bae Abertawe – ffaith a gydnabyddir yn gyhoeddus gan y tîm yn derbyn Gwobr Dewis Cleifion yn dilyn enwebiadau gan nid un ond pump o'u cleifion.

Dywedodd un claf, Vicky Langford, a oedd wedi bod yn fydwraig pan gafodd ddiagnosis: “Cefais ddiagnosis o MND flwyddyn yn ôl a daeth hynny â fy ngyrfa amser llawn 38 mlynedd fel bydwraig ym Mae Abertawe i ben.

“Mae’r tîm wedi rhoi sylw i bob un o’m hanghenion dros y flwyddyn ddiwethaf. Mae pob problem rwy’n ei datblygu yn cael ei hateb gyda chymorth. Mae’r tîm wedi fy nghefnogi drwy gydol y flwyddyn ddiwethaf ac yn cynnig gwasanaeth unigol o fewn fframwaith y canllawiau.

“Yn ogystal, maen nhw wedi fy nghefnogi drwy’r broses ymddeol oherwydd salwch.”

Dywedodd enwebydd arall: “Maen nhw wedi fy helpu a’m cefnogi am y pedair blynedd diwethaf, gan fynd y tu hwnt i’r disgwyl pan oedd angen. Mae’r tîm cyfan ar ochr arall y ffôn pryd bynnag y bydd eu hangen arnaf.”

Tra dywedodd trydydd: “Maen nhw’n gwneud diagnosis anodd iawn yn haws i’w ddioddef. Maen nhw’n gwneud i mi deimlo fy mod i’n cael fy nghefnogi’n llwyr drwy gydol y daith.”

Dywedodd un arall: “Mae’r tîm yn darparu gofal a sylw personol iawn, gan wybod sut i ddod â’r gorau allan mewn cleifion a gofalwyr. Mae eu empathi yn rhagorol.”

Dywedodd Caroline Bidder, Prif Gydlynydd Gofal MND Bae Abertawe, fod y tîm yn darparu dau glinig amlddisgyblaethol misol i gleifion, un yng Nghastell-nedd Port Talbot ac un arall yn Abertawe.

Dywedodd: “Mae’n fath o siop un stop i’r cleifion a’u teuluoedd gael eu gweld gan y tîm. Cânt eu hadolygu bob tri mis gan ein niwrolegydd, ymgynghorydd meddygaeth liniarol, tîm resbiradol, dietegydd, a therapydd lleferydd ac iaith.

“Os na allant gyrraedd y clinig, neu os oes angen rhywbeth arnynt yn y canol, bydd y tîm yn mynd allan i'r gymuned, i'w cartrefi. Mae hyn yn meithrin perthnasoedd ymddiriedus oherwydd eu bod yn gweld yr un bobl yn rheolaidd, gan ganiatáu i'r claf reoli ei gyflwr gyda'r bobl y mae'n eu hadnabod orau.

“Rydyn ni yno o’r diagnosis hyd at y farwolaeth. Mae llawer o bobl wedi teimlo bod gwybod yn union pwy sydd angen iddyn nhw gysylltu ag ef yn galonogol ac yn anhygoel o gefnogol – nad ydyn nhw yn hyn ar eu pen eu hunain.”

Ochr yn ochr â gofal clinigol, mae'r tîm yn gwneud ei orau i gefnogi ymchwil newydd mewn MND.

Dywedodd Caroline: “Mae MND yn glefyd dinistriol, di-baid ac rydym yn ceisio sicrhau bod ein cleifion a’n teuluoedd yn cael cyfle i fod yn rhan o ymchwil, treialon cyffuriau a threialon di-gyffuriau.

“Yn Ne Cymru, ni yw’r ail recriwtwr uchaf i mewn i dreial ymchwil mawr yn y DU, sef MND SMART. Mae cleifion yn dweud wrthym fod bod yn rhan o dreialon fel hyn yn rhoi gobaith ac etifeddiaeth barhaol.”

Mae'r tîm yno i gefnogi'r claf, a'u teulu, hyd y diwedd.

Dywedodd Caroline: “Rydym yn gwybod, ar hyn o bryd, na allwn atal datblygiad y clefyd a bod MND yn cyfyngu ar fywyd. Y cyfan y gallwn ei wneud yw gwneud ein gorau glas i ddarparu ansawdd bywyd da i gleifion a’u teuluoedd ac yn y pen draw marwolaeth o ansawdd da.

“Does gennych chi ddim rheolaeth dros lawer iawn gydag MND, ond os ydych chi’n gallu marw yn y lle o’ch dewis mae’n gysur mawr.”

Roedd Caroline a'i thîm yn gwerthfawrogi enwebiadau Dewis Cleifion gan eu cleifion yn fawr.

Dywedodd: “Mae bob amser yn fraint fawr i ni deithio ochr yn ochr â phobl sy’n byw gyda ac yr effeithir arnynt gan MND, ac nid ydym byth yn cymryd yn ganiataol faint o ymddiriedaeth a lle maen nhw’n ei roi ar gael i ni.

“Mae’n eithaf gostyngedig i bobl feddwl am ein henwebu ni ar gyfer y wobr hon pan maen nhw’n wynebu’r beichiau enfawr y mae MND yn eu dwyn.”

Dywedodd Claire Thomas, Rheolwr Cynorthwyol y Gyfarwyddiaeth ar gyfer Meddygaeth: “Mae derbyn pum enwebiad ar gyfer gwobr dewis cleifion annibynnol yn gamp wych ac yn dyst i’r effaith gadarnhaol sydd gan y tîm, a’r gwahaniaeth ystyrlon maen nhw’n ei wneud i brofiad a chanlyniadau cleifion bob dydd.

“Rydym yn hynod falch o weld eu hymroddiad, eu tosturi, eu harbenigedd, a’u dull sy’n canolbwyntio ar y claf yn cael ei gydnabod fel hyn.

“Mae’r gwobrau dewis cleifion hyn yn adlewyrchiad gwych o’r ymrwymiad a’r gofal y mae’r tîm yn eu cynnig i’w gwaith, ac yn rhywbeth y dylid ei ddathlu o galon.”