Grŵp newydd yn cefnogi mamau a thadau sy'n addasu i fod yn rhieni

Mae grŵp newydd yn helpu i gefnogi mamau a thadau sy'n addasu i fod yn rhieni fel rhan o raglen arloesol yn y gymuned.

Nod gwasanaeth seicoleg gymunedol Bae Abertawe yw cryfhau gwydnwch cymunedol o ran iechyd meddwl a lles.

Mae seicolegwyr wedi'u lleoli o fewn Cydweithredfeydd Clwstwr Lleol (LCCs) y bwrdd iechyd i gael dealltwriaeth o anghenion, asedau a ffactorau cymunedol sy'n effeithio ar lesiant pobl sy'n byw ym mhob ardal.

Yn y llun: Ymwelydd iechyd Natasha Brain, Jemma Parfitt gyda'r babi Leo, Catherine Hayman gyda'r babi Maisie, Sarah-Marie Gregory gyda'r babi Tobias, a'r nyrs feithrinfa gymunedol Isabel Baker.

Yn ystod gwaith cwmpasu o fewn LCC Iechyd y Bae, sy'n cwmpasu ardaloedd gan gynnwys Sgeti, Uplands, Cila, y Mwmbwls, Gŵyr a champws y brifysgol, darganfuwyd bod rhieni newydd eisiau mwy o gefnogaeth ar gyfer pynciau gan gynnwys straen, hunanofal a hyder, deall emosiynau ar ôl genedigaeth a mwy.

Bu Dr Laura Davies, seicolegydd arweiniol ar gyfer y gwasanaeth seicoleg gymunedol, yn cysylltu ag ymwelwyr iechyd a gweithwyr proffesiynol eraill y blynyddoedd cynnar a soniodd fod rhieni wedi bod yn profi anawsterau addasu.

O ganlyniad, datblygwyd a lansiwyd grŵp rhiant a baban chwe wythnos o hyd o'r enw Amser i Fi, Time for Me.

Mae'n darparu lle i rieni gysylltu, rhannu profiadau a chymryd amser iddyn nhw eu hunain wrth ganolbwyntio ar fondio â'u babi trwy weithgareddau hwyliog.

Mae hefyd yn annog rhieni i archwilio beth sy'n gwneud iddyn nhw deimlo'n hapus, yn hyderus ac yn cael gofal mewn amgylchedd croesawgar.

Dywedodd Laura: “Trwy drafodaethau, roeddwn i’n darganfod bod llawer o rieni’n profi heriau wrth addasu i enedigaeth plentyn newydd.

“Soniodd ymwelwyr iechyd yn benodol eu bod wedi cael gwybod yn ystod ymweliadau am faterion yn ymwneud â hunanofal, rheoli cwsg a threfn ddyddiol, a mwy.

“Gallai’r ymwelwyr iechyd weld bod rhai rhieni’n ei chael hi’n anodd ond y rhan fwyaf o’r amser nid oeddent yn cyrraedd y trothwy ar gyfer ymyrraeth perinatal neu iechyd meddwl.

“Er gwaethaf hynny, roedden ni’n pryderu bod y materion hyn yn cael effaith ar hyder a lles rhieni, ac yn ei dro yn effeithio ar eu gallu i fondio â’u babi a’r broses ymlyniad.”

Lluniodd y gwasanaeth seicoleg gymunedol arolwg ac ymgynghorodd â rhieni o ardal y bwrdd iechyd ynghylch eu hanghenion emosiynol.

Yn seiliedig ar yr adborth, penderfynwyd cyflwyno grŵp rhiant a baban yn ardaloedd LCC Iechyd y Bae, Afan a Chwmtawe.

Mae cynlluniau ar waith nawr i gyflwyno'r grŵp ar draws y pum clwstwr sy'n weddill.

Fe wnaeth atebion o'r arolwg hefyd helpu i ddylanwadu ar y pynciau a drafodwyd yn ystod y sesiynau.

“Gall rhieni ddod â’u babi a’u partner gyda nhw a bydd yr hwyluswyr, sy’n arbenigwyr blynyddoedd cynnar, yn eu tywys i ddatblygu ffyrdd o reoleiddio eu hemosiynau, eu cwsg, eu hwyliau a mwy,” ychwanegodd Laura.

“Fe wnaethon ni ddatblygu llyfryn i’r rhieni sy’n llywio pob sesiwn wythnosol a gall rhieni ei ddefnyddio yn ystod ac ar ôl y grŵp fel canllaw hunangymorth.”

Dim ond un fam newydd sydd wedi elwa o'r grŵp ar ôl mynychu un a gynhaliwyd yn ystafell gymunedol Tesco Llansamlet gyda'i mab Leo yw Jemma Parfitt.

Dywedodd: “Gan mai Leo yw fy mabi cyntaf, roeddwn i’n meddwl y byddai’n dda mynychu i helpu i fod yn fwy ymwybodol a pharatoi i ymdopi â gwahanol senarios.

“Fe wnaethon ni ddilyn gwahanol benodau bob wythnos ac adeiladu ar wahanol dechnegau a strategaethau ymdopi roedden ni wedi’u dysgu a’u cysylltu â sefyllfaoedd bywyd go iawn.

“Roedd yn dda bod y grŵp yn cael ei redeg gan yr ymwelwyr iechyd rydyn ni eisoes yn eu hadnabod hefyd.”

Aeth Catherine Hayman i grŵp Llansamlet hefyd gyda'i merch fach Maisie a chanfu ei bod yn ddefnyddiol iawn siarad â rhieni eraill.

“Roeddwn i eisiau ymuno â’r grŵp i gwrdd â phobl newydd a dysgu ffyrdd o ymdopi,” meddai hi.

“Dysgon ni ffyrdd o hunan-dawelu, dod o hyd i amser i ni’n hunain heb euogrwydd a deall arwyddion ein babi.

“Mae wedi bod yn wych cael y grŵp yn y gymuned. Ar ôl y sesiynau rydyn ni’n cael sgwrs gyda’n gilydd.

“Mae wedi bod yn braf cysylltu â mamau eraill, a dydych chi ddim yn teimlo fel eich bod chi ar eich pen eich hun. Byddwn i wedi bod ar goll heb y grŵp.”

Ychwanegodd Sarah-Marie Gregory, a fynychodd y grŵp gyda’i babi Tobias: “Roeddwn i’n arbennig o bryderus, felly roedd hi’n wych bod mewn ystafell gyda mamau eraill oedd yn deall.

“Mwynheais y grŵp a chanfûm ei fod wedi fy helpu i allan o’r tŷ, sy’n gallu bod yn anodd weithiau.

“Roedd y llyfryn yn ddefnyddiol i mi ddeall a chyfleu sut roeddwn i’n teimlo.

“Roeddwn i’n ymwybodol o rai o’r technegau ond roedd eu hailadrodd yng nghyd-destun bod yn fam newydd yn ddefnyddiol iawn.”

Derbyniodd nyrsys a ymarferwyr y blynyddoedd cynnar o Hwb Cymorth Cynnar Cyngor Abertawe a staff ymwelwyr iechyd hyfforddiant gan y gwasanaeth seicoleg gymunedol er mwyn gallu cyflwyno'r sesiynau grŵp yn y gymuned, gyda mwy o hyfforddiant wedi'i gynllunio i ddigwydd eleni.

Cyflwynir y sesiynau mewn partneriaeth rhwng y bwrdd iechyd a staff Cyngor Abertawe.

“Ein nod ar gyfer y grwpiau hyn yw eu cyflwyno fel ymyrraeth ataliol gynnar i wella gwydnwch a lles mewn rhieni newydd a babanod trwy ddarparu gwybodaeth, adnoddau a meithrin cysylltiadau cymdeithasol rhwng rhieni newydd,” meddai Laura.

Dywedodd Natasha Brain, ymwelydd iechyd Bae Abertawe: “Gall y cyfnod o fod yn rhiant fod yn gyfnod llethol oherwydd problemau gan gynnwys newidiadau hormonaidd, diffyg cwsg, diffyg hyder, pryder, diffyg cefnogaeth a mwy.

“Gan weithio drwy’r rhaglen chwe wythnos sy’n seiliedig ar therapi canolbwyntio ar dosturi, trafodaethau, senarios realistig a chefnogaeth gan gymheiriaid, mae’r grŵp yn cefnogi mamau i gydnabod bod llawer o heriau rhieni yn rhan arferol o’r newid i fod yn rhiant.

“Mae’r rhai sydd wedi mynychu’r grwpiau yn adrodd eu bod yn darparu amgylchedd diogel, cefnogol a di-feirniadaeth lle gallant ddatblygu hunan-dosturi a lles emosiynol a gwydnwch, tra hefyd yn gwella eu perthynas â’u babi.

“Fel ymwelwyr iechyd, rydym yn cydnabod bod ymyrraeth gynnar a chefnogaeth yn ystod blynyddoedd cyntaf bywyd yn hanfodol wrth hyrwyddo lles teuluol.”

Dilynwch y ddolen hon i ffurflen gofrestru Microsoft lle gall unrhyw rieni sydd am fynychu unrhyw grwpiau sydd ar ddod gofrestru.