Enwebiad gwobr i nyrsys a adawodd ddathliad priodas i achub bywyd plentyn bach

Mae dwy nyrs wedi cael eu henwebu am wobr dewrder ar ôl gadael seremoni briodas i achub bywyd plentyn tair oed a gafodd ei ddarganfod yn anymatebol mewn pwll.

Roedd Kelsey Pirie ac Emma Brown, sy'n gweithio yn Ysbyty Cimla, ymhlith y gwesteion yn Nhŷ Bryngarw ym Mhen-y-bont ar Ogwr pan gawsant eu rhybuddio am weiddi yn y parc gwledig cyfagos.

Yn dal i wisgo eu gwisg briodas, fe wnaethon nhw gicio eu sodlau i ffwrdd a rhedeg i'r lleoliad, lle gwnaethon nhw gyfarfod â'r achubwr Stefan Johnson, a oedd wedi tynnu'r plentyn bach o bwll a dechrau perfformio CPR.

Cymerodd y ddau yr awenau ar unwaith, ac er eu bod yn nyrsys gofal oedolion heb unrhyw brofiad blaenorol o berfformio CPR ar blant, fe wnaeth eu greddfau proffesiynol weithio a threuliodd y ddau bum munud yn ceisio adfywio'r plentyn, nad oedd ganddo guriad calon i ddechrau.

Dywedodd Emma, 38: “Dechreuodd rhywun weiddi am help ac felly fe redon ni tuag atyn nhw, gan gicio ein hesgidiau i ffwrdd ar y ffordd, heb wybod beth oedd yn digwydd mewn gwirionedd. Pan gyrhaeddon ni tua hanner ffordd yno fe sylweddolon ni mai bachgen bach ydoedd.”

Cyfarfu'r ddau gan yr achubwr, Stefan Johnson, a dechreuon nhw geisio adfywio'r bachgen ar unwaith wrth i dorf dyfu o'u cwmpas.

Dywedodd Kelsey: “Dydyn ni ddim yn gwybod pa mor hir yr oedd wedi bod yn y dŵr ond nid oedd yn ymateb ac nid oedd unrhyw arwyddion o fywyd. Nid oedd ganddo bwls.

“Dechreuais wneud cywasgiadau’r frest a dechreuodd Emma roi anadliadau achub.”

Dywedodd Emma: “Roedd yn anodd oherwydd faint o ddŵr oedd yno, ond ar ôl tua phum munud dechreuodd anadlu.”

Erbyn hyn roedd ambiwlansys wedi cyrraedd y lleoliad, yn ogystal ag Ambiwlans Awyr Cymru, a throsglwyddodd y ddwy nyrs ofal y plentyn bach i barafeddygon a dychwelyd i'r briodas.

Dywedodd Kelsey: “Roedd yr holl westeion wedi bod yn gwylio’r cyfan yn datblygu. Roedd y briodferch wedi gweld y cyfan yn digwydd o’r ystafell briodasol, er nad oedd hi’n gwybod yn union beth oedd yn digwydd, roedd hi’n gwybod bod argyfwng.”

Ychwanegodd Emma: “Doedd gennym ni ddim cyfle i’w brosesu mewn gwirionedd; roedd yn rhaid i ni fynd yn ôl i’r modd priodasol.

“Rwyf mor ddiolchgar bod popeth yn iawn oherwydd pe bai'r canlyniad wedi bod yn wahanol, rwy'n amau a fyddai'r briodas wedi mynd yn ei blaen. Fel yr oedd, dim ond am gyfnod byr y cafodd ei ohirio.

“Er ein bod ni’n nyrsys, dydyn ni ddim yn bediatregwyr. Rydym ni wedi bod yn ymwneud â CPR o’r blaen ond yn yr ysbyty, sy’n senario hollol wahanol”

“Pe bai wedi digwydd 10 munud yn ddiweddarach byddem wedi bod y tu mewn ar gyfer y seremoni ac efallai na fyddem byth wedi gwybod beth oedd yn digwydd.

“Bydd y profiad yn aros gyda ni am byth, dw i’n meddwl, ond oherwydd ei fod yn ganlyniad cadarnhaol, gobeithio na fydd yn pwyso’n rhy drwm. Pe na baem wedi gallu dod ag ef yn ôl neu pe na bai wedi goroesi, byddai wedi bod yn llawer anoddach.”

Aed â'r plentyn tair oed, o Gasnewydd, i'r ysbyty mewn cyflwr sefydlog, ac mae Heddlu De Cymru bellach yn ymchwilio i amgylchiadau'r digwyddiad.

Yn y cyfamser, mae Emma a Kelsey, ynghyd â Mr Johnson a dynnodd y plentyn bach o'r dŵr gyntaf, wedi cael eu henwebu gan Heddlu De Cymru am wobr dewrder gan y Gymdeithas Frenhinol Ddyngarol am eu dewrder wrth achub bywyd y plentyn 3 oed.