Oherwydd pwysau eithriadol a digynsail, ni allwn gyfieithu a diweddaru pob tudalen ar yr adeg hon. Fodd bynnag, mae'r tudalennau hyn - Coronafeirws COVID-19 a COVID-19: newidiadau dros dro i rai o'n gwasanaethau - yn cael eu diweddaru'n rheolaidd.

Ple i deuluoedd helpu i fynd â chleifion oedrannus adref

Delwedd yn Dangos Dirprwy Gyfarwyddwr Meddygol Dros Dro Aidan Byrne

Mae teuluoedd sydd â pherthnasau oedrannus yn yr ysbyty yn cael eu hannog i ystyried eu helpu i ddod adref os ydyn nhw'n ddigon da i adael.

Mae rhai pobl fregus oedrannus yn aros mewn gwely ysbyty am ddyddiau, wythnosau a misoedd hyd yn oed er eu bod yn ffit yn feddygol.

Efallai eu bod yn aros am waith addasu i'w cartrefi, pecyn o ofal yn y gymuned, neu le mewn cartref preswyl.

Mae problemau'n gysylltiedig ag arosiadau hir yn yr ysbyty yn aml iawn. Ond mae pandemig y Coronafeirws yn ei wneud yn fater o frys bod cleifion oedrannus sy'n ffiti yn feddygol yn gadael os yw hynny'n bosibl o gwbl.

Dywedodd Dirprwy Gyfarwyddwr Meddygol Dros Dro Bae Abertawe, Aidan Byrne (yn y llun uchod ): “Rydym yn pryderu bod nifer y cleifion bregus oedrannus yn yr ysbyty ar hyn o bryd, mae llawer ohonynt yn aros am addasiadau bach braidd i’w tai neu fwy o wasanaethau.

“Rydym ni'n pryderu bod y cleifion hyn bellach mewn perygl o ddal y Coronafeirws wrth aros yn yr ysbyty, a gallen nhw fod yn llawer mwy diogel gartref.

“Felly os oes gennych berthynas oedrannus yn yr ysbyty, ystyriwch naill ai eu helpu i gyrraedd adref neu ganiatáu iddynt aros gyda chi am gyfnod byr.”

Mae'n dra hysbys mai'r hiraf y bydd yr henoed yn aros yn yr ysbyty, y mwyaf yw'r tebygolrwydd o waethygu.

Dyma le gallant golli symudiad corfforol yn gyflym a'u gallu i wneud gweithgareddau arferol bywyd bob dydd. Bydd unigolyn dros 18 oed sy'n treulio 10 diwrnod mewn gwely ysbyty yn colli 10 y cant o fàs cyhyrau.

Gallai hyn olygu'r gwahaniaeth rhwng mynd yn ôl i'w cartref eu hunain, a dyna le mae'r mwyafrif eisiau bod, a mynd i gartref preswyl.

Hefyd, po hiraf y maent yn yr ysbyty, maent mewn perygl o friwiau pwyso, thrombosis, a heintiau.

Dywedodd Dr Byrne: “Yng Nghymru, mae llawer o bobl yn ystyried ysbytai fel lleoedd lloches, lleoedd diogel i’w perthnasau oedrannus.

“Ond mae bob amser yn well cael pobl allan o’r ysbyty oherwydd eu bod yn colli symudedd ac annibyniaeth.

“Nawr mae gennym bryderon gwirioneddol bellach eu bod yn mynd i ddal COVID-19 yn yr ysbyty, gyda chanlyniadau difrifol iawn.

“Byddem yn gofyn i berthnasau ei drafod gyda’r claf a gyda staff y ward. Gwneir popeth i'w hwyluso i adael y ward cyn gynted â phosibl.

“Nid yw hyn yn rhywbeth y byddem yn ei wneud fel rheol ond mae’r rhain yn amgylchiadau anghyffredin. Mae'r sefyllfa'n ddigynsail. ”